İslamiyet’te Beşik Kertmesi Caiz mi?

Beşik Kertmesi Nedir?

Beşik kertmesi, erkek ve kızın daha beşikte bebekken, gelecekte evlenmesine dair verilen karar. Dede Korkut Kitabı’nda geçer. Anadolu’da bu gelenek şöyle işler: Bir kızın doğum haberini alan ve bu kızın ailesiyle akraba olmak isteyen erkek ailesi, kızın ailesine bir beşik yollar ve söz kesilmiş olur. Beşik kırdı da denir.

İlk Dönemlerde Uygulamaların Kaynağı

İlk dönemlerde fakihlerin bazıları Aişe ile Peygamberimizin erken yaşta nikahlanmalarını örnek alarak çocukların ergenliğe ermeden aileleri tarafından nikahlanabileceklerini ve ergenlik yaşına gelince de evlendirilebileceğine hükmetmişlerdir. Zaman içerisinde de dinden kaynaklanan bir gelenek halini almıştır. Dedem Korkut hikayelerinde de bunun örneklerini görmekteyiz.

Mezhep İmamlarının Görüşleri

Her ne kadar bunu onaylayan müçtehitler olsa da onaylamayan müçtehitlerde vardı. Bunlardan en dikkat çekeni İbn Şübrüme’dir. 691-777 yıllarında yaşamış mezhep sahibi bir müçtehittir. Ergenlik yaşına girmemiş küçük kız çocuğunu velisinin evlendiremeyeceğini söylemesi (Tahâvî, II, 257) oldukça meşhurdur.

Günümüzdeki En Son Fetva

İbn Şübrüme’nin, küçükler üzerindeki velâyetin onların menfaatini koruma amacıyla tesis edildiği, bulûğa ermemiş çocukların evlendirilmesinin böyle bir yarar taşımadığı için câiz olmayacağı şeklindeki görüşü ise 1917 tarihli Hukuki Aile Kararnamesi’nde esas alınmış (mad. 7), günümüz İslâm ülkeleri de genelde bu yönde kanunlaştırmaya gitmiştir.

Osmanlı son dönemde fetva meclisi toplantısında ibn Şübrüme’nin içtihadını kabul ettiğinden artık o tarihten itibaren de hem dinen hem de yasal olarak çocukların erken yaşta nikahlanmalarının toplumdaki adı olan “Beşik Kertmesi” de yasaklanmıştır.

Son alınan alimler meclisinin ortak fetvasına göre beşik kertmesi dinen caiz değildir. Eskilerde uygulanmış olması günümüzde de aynı hatayı yapmamızı gerektirmez. Bu arada Kuran’da ise buna yönelik bir ayet ise yoktur.

Sevgi Paylaştıkça Artar
Kudret Uğurlu Eminsoy

Kudret Uğurlu Eminsoy

Emekli Binbaşı İlahiyatçı Öğretmen Yazar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir